Ali SAVUT ile E-Ticaret ve E-Lojistik: Temmuz 2012

18 Temmuz 2012 Çarşamba

Türkiye ve Dünyada E-Ticaret'te E-Lojistik Gelişimi

Dünyada lojistikte dış kaynak kullanımı ülkelerin gelişmişlik düzeyi ile doğru orantılı olarak artmakta, firmalar cirolarını arttırdıkça ticaretin can damarı olan lojistikte profesyonel destek almaları gereklilik halini almaktadır.

Bankalar Arası Kart Merkezi (BKM) 2011 verilerine göre Türkiye’de e-lojistik hacmi yerli kredi kartları ile yerli ve yabancı sitelerde görülen işlem hacmi, 133 milyon kartla 3,3 milyar işlem adedi gerçekleştirilmiştir. işlem adedinin 2,2 milyarı kredi kartı, 1,1 milyarı banka kartları ile yapılmıştır. Bu oranın %5’lik payı olan 126 milyonu e-ticaret olarak gerçekleşmiştir. Bu verilerin üzerinde şu anda tam rakamları tespit edilemeyen banka havale, kapıda ödeme, mobil ödeme gibi alternatif ödeme sistemlerinden yapılan ödemelerde eklenildiğinde sadece e-ticaret’ te ki cirolar 152 milyon TL’ye ulaşmaktadır.

2010-2011 verileri karşılaştırıldığında işlem hacmi bakımından %40, işlem ciro hacmi bakımından %57 büyüme kaydedilmiştir.

2012 yıl sonuna kadar ulaşılması öngörülen işlem hacmi %70 büyüme kaydederek 230 milyona, e-ticaret’ e düşen ciro işlem hacmi ise %90 büyüyerek 288 milyon TL’ye çıkması beklenilmektedir.

Türkiye ve Dünya’da Lojistiğin Ekonomiye Katkısı

Avrupa’da ve dünyada lojistik sektörünün Gayri Safi Milli Hasıla (GSMH) olarak ekonomiye etkisi aşağıdaki tabloda verilmiştir. Bütün lojistik işlemlerde e-lojistiğin payı henüz tespit edilemediği için sadece e-ticaret’ te ülkelerin GSMH’ ya etkisi de henüz tam olarak ölçülememiştir.

Gelişmiş ülkelerde lojistik sektörünün GSMH’ ya katkısı %12 - %15 oranları arasında değişmektedir. Türkiye’de ise bu oran %7 - %8 seviyelerinde kalmaktadır.

Türkiye’ de Lojistik’ te Dış Kaynak Kullanımı

Türkiye’de lojistik’ te dış kaynak kullanımı üretim ve mal hareketinin %85’i işletme bünyesinde gerçekleşirken, üretim ve mal hareketinin %15’inde dış kaynak kullanılmaktadır.

Dış Kaynak Kullanımının Sağladığı Yararlar

E-lojistikle ilgili oluşabilecek başlangıç maliyetlerinden kurtulmak
Gelişen teknoloji ve hizmet sektöründeki hızlı değişimlere hızlı entegre olabilmek
Alt yapı, ekipman ve tesis maliyetlerini azaltmak
Taleplerdeki değişikliklere anında cevap verebilme esnekliği
Pazarda rekabet etme yetisinin korunması
Ölçek ekonomisine kolay uyum avantajı ile birim maliyetlerini azaltmak
Bilişim ve otomasyon sistemlerine kolay entegre
Ana işine odaklanma imkanı
Asıl işin dışında kalan işlerin idari sorumluluğundan kurtulmak
Öngörülebilen maliyetler ile doğru planlama
Teknolojik risklerin en aza indirilmesi
Esnek çalışma koşullarının oluşturulabilmesi
Hizmet standartlarının yükseltilmesinin kolaylaşması

Dış Kaynak Kullanımının Zararları

Sözleşme hükümlerinin yerine getirilmemesi
İşletme mahremiyeti ve teknoloji hırsızlığı
Tedarikçi ya da üretici üzerindeki etkiyi kaybetme
Personel sayısının azaltılmasıyla çalışma huzurunun bozulabilme tehlikesi

3.Parti ve 4.Parti (3PL)-(4PL) Lojistik Uygulamaları

İşletmelerin toplam maliyetlerinin %15 ni oluşturan lojistik işlemlerin maliyetlerini düşürmek ve kontrol altına almak her geçen gün daha büyük önem arz etmektedir. Bunun sonucunda işi lojistik olan ve komple lojistik hizmetleri sunan profesyonel firmalarında hızla çoğalmasıyla işletmelerde dış kaynak kullanımını yaygınlaşmaya başlamıştır.

3PL üçüncü parti lojistik uygulamaları;
Yalnızca taşımacılık ve depolama hizmetlerine konsantre olduğundan işletmelerin arz zinciri boyunca gerçekleşen operasyonlarının tamamını karşılayamamakta, işletmelerin özel ve kapsamlı gereksinimlerini karşılayabilecek yeni bir arz zinciri yönetimi çözümlerine ihtiyaç duyulmaktadır.

4PL dördüncü parti lojistik uygulamaları ;
Yönetsel bilgi ve yeteneklerini kullanarak; arz zincirinin yeniden yapılandırılması ve uygulama sahibini de işin içine alacak şekilde yeniden organize edilmesi ile iş stratejilerinin arz stratejilerine dönüştürülmesi sağlanmaktadır.

Geleneksel Lojistik’ten E-Lojistiğe Geçiş

Teknolojik gelişmelerin hızla ilerlemesi ile birlikte dünya pazarı ve iç pazardaki değişimlere ayak uydurmak için her sektörün dinamitleri kendi içerisinde başkalaşıma uğramış, kısmen ya da tamamen değişmek zorunda kalmıştır. Bu kaçınılmaz değişimden lojistik sektörü de etkilenmiş ve e-ticaretin hızla yayılması ile e-lojistik kavramı ortaya çıkmıştır. Geleneksel lojistiğin piyasa dinamitleri e-ticarete kolay entegre olabilmek için başkalaşıma uğrayarak değişmek zorunda kalmıştır.

“E-lojistik e-ticaretin görünmez kahramanıdır.”

Ali SAVUT
turkobazaar.com

Kurucu/Ortak
Twitter / Linkedin
SERMAYESİZ Ticaret İçin Tıklayın..

Türkiye Avrupa'ya bir "TIK" kadar yakın..

E-Ticaret'te Lojistik Etkisi

E-Lojistik e-ticaretin organlarını besleyen damarlarının içerisindeki kan gibidir. Doğru şekilde yapılandırılmazsa organlara giden damarlar tıkanır, tıkanan damarlara önlem alınmaz ya da alınamazsa kangrene neden olabilir.

E-Ticaret firmaları kurulurken e-lojistik alt yapıları önceden kurgulanmalı, yönetim işlevleri arasına alınmalı ve doğru şekilde yapılandırılmalıdır.

E-Ticaret firmalarının kurulma aşamasında sıklıkla yaptıkları hatalardan bir tanesi “Siparişi alıp satışı yapalım nasıl olsa bir şekilde paketler göndeririz.” Yanılgısına düşmeleridir. Bu yanılgıya düşen işletmeler büyüme trend ne girdiğinde çok büyük maliyetlere katlanmak zorunda kalmakta ve zarar etmeleri kaçınılmaz olmaktadır.

E-Lojistik Sistemi Nasıl Kurgulanmalı?

E-Ticaret firmaları kurulurken dört ana başlık altında sınıflandırılmalı ve bu ana başlıklar altında kurgulanmalıdır. E-sistem, tedarikçi firmalar zinciri, reklam ve pazarlama, e-lojistik ana başlıkları e-ticaret sisteminin ayrılamaz ve birbiriyle doğrudan ilişki içerisinde olan bölümleridir.

Kusursuz çalışan bir sistem kurdunuz, doğru ürünü, doğru fiyatla satışa sunamadıktan sonra…

Doğru ürünü, doğru fiyatla satışa sundunuz, reklam ve pazarlama ile duyurmadıktan sonra…

Karlı satışınızı gerçekleştirdiniz, fakat siparişi verilen ürünü; doğru zamanda, doğru kişiye eksiksiz ve kusursuz şekilde gönderilemediği sürece e-ticaretinizdeki eksiklik bütün süreçleri olumsuz yönde etkileyecek, işletmenin karlılığını düşürecek ve çoğunlukla işletmenin iflas etmesine neden olacak sonuçlar doğuracaktır.

Gerçek bir Şikayet Vak'ası

Gün geçtikçe e-ticaret sitelerinin şikayet oranları artmaktadır. Şikayet oranlarının azaltılmasında en önemli etken e-lojistik sisteminin doğru kurgulanmasına bağlıdır.

Size, Türkiye’ nin en büyük e-ticaret sitelerinden birisinde yaşanan gerçek bir şikayet vak’a sının canlandırılmasını sunuyorum,

KONU : Bir akşam üstü, babası ile küçük kızı birlikte çok güzel bir online satış sitesinden sarı uzun saçlı bir barbie bebek satın almaya karar veriyorlar. Baba, dört gün sonra teslim alınacağı söylenen bebeğin parasını online sistemden kredi kartı ile ödeyerek satın alıyor. Kızına bebeğini postacı amcanın getireceğini söylüyor.

1.GÜN DİYALOG
KÜÇÜK KIZ : Baba akşam eve geldiğinde; baba, postacı amca bebeğimi getirmedi.
BABA : Kızım, postacı amca bebeğini üç gün sonra getirecek.
KÜÇÜK KIZ : Peki babacım.

2.GÜN DİYALOG
KÜÇÜK KIZ : Baba, postacı amca bebeğimi getirmedi, sen alıp getirirmisin?
BABA : Kızım bebeğin iki gün sonra gelecek.
KÜÇÜK KIZ : Peki babacım.

3.GÜN DİYALOG
KÜÇÜK KIZ : Baba, postacı amca bebeğimi getirmedi.
BABA : Kızım, bebeğin yarın gelecek söz veriyorum.
KÜÇÜK KIZ : Peki babacım.

4.GÜN DİYALOG
KÜÇÜK KIZ : Baba, postacı amca bebeğimi yine getirmedi hani bu gün getirecekti ?
BABA : Sipariş verdiği firmayı arıyor ve firmadan bir yetkili ile görüşüyor. Yetkili kişi özür dileyerek kargoda yaşanan bir problemden dolayı bebeğin bir sonraki gün teslim edileceğini söylüyor.
Baba, küçük kızına söz yarın getirecekler bebeğini.
KÜÇÜK KIZ : Hep yarın getirecekler diye söz veriyorsun, bebeğimi getirmiyorlar.

5.GÜN DİYALOG
KÜÇÜK KIZ : Baba, bebeğim gelmedi postacı amca bana terlik getirdi.
BABA : Sinirli bir şekilde firmayı arıyor ve firma yetkilisine bağıra çağıra yanlışlığı anlatıyor, kızına rezil olduğunu gönderilen terliği istemediğini ve bebek siparişini de iptal etmek istediğini söylüyor.
FİRMA YETKİLİSİ : Özür dileyerek sipariş iade işlemlerinin başlatıldığını yanlış teslim edilen terliğin geri gönderilmesini istiyor.
BABA : Kızına, tamam kızım söz yarın bebeğini ben getireceğim.
KÜÇÜK KIZ : Çok üzgün.

6.GÜN DİYALOG

BABA : Firmayı arıyor terliği kargoya vererek geri gönderdiğini, parasını ne zaman geri alacağını soruyor.
FİRMA YETKİLİSİ : Yanlış iade edilen terlik firmaya geri geldikten sonra on gün içerisinde parasının kredi kartına geri iade edileceğini söylüyor.

BABA : Yedi gün önce parasını ödediğim siparişimi gönderemediniz beni kızıma rezil ettiniz, paramı da on gün sonra iade edeceğinizi söylüyorsunuz deyip firma yetkilisine bağırıp çağırıyor.

BABA : Akşam iş çıkışı bir mağazaya uğruyor, bebeğin aynısını bulamadığından başka bir sarışın barbie bebek alarak evinin yolunu tutuyor.

KÜÇÜK KIZ : Bebeği aldığında babasından istediği bebeğin o olmadığına aldırmadan teşekkür edip sarılıyor.

İade terlik satıcı firmaya ulaşmadığından iade işlemi gecikiyor. Olayın sonuçlanması on gün, olay sonuçlandıktan sonra kredi kartına iade on gün kadar daha uzadığından müşteri siparişini verdiği ve parasını peşin ödediği ürününü teslim alamayarak mağdur oluyor ve bu e-lojistik hatadan dolayı neredeyse bir ay uğraşmak zorunda kalıyor.

Vak’a Sonuçları :

1- Bir daha online alışveriş yapmamaya yemin eden bir tüketici.

2- Üye müşteri kazanmak için yatırım yapan, fakat e-lojistik bir hata sonucu hem müşterisini kaybeden, hem de sosyal medyada bu olayın binlerce kişi tarafından görülmesini engelleyemeyerek kötü bir imajının oluşması.

3-Sektörde en önemli sorunun güven olduğu bir ortamda lojistik bir hata sonucu sektöre duyulan güvensizliği körüklemek.

4- Ne olursa olsun bebeğine kavuştuğu için mutlu olan bir küçük kız. :)
Günümüzde e-ticaret sitelerinin e-lojistik hataları sonucu yol açtığı bu ve bunun gibi bir çok şikayet vak’a sını şikayet sitelerinde görmek mümkün olmaktadır.

E-Lojistik, E-Ticaretin Görünmez Kahramanıdır !

E-ticaret firmasının kuruluş aşamasında önem verilen ve doğru kurgulanan bir e-lojistik sistemi, işletmeler büyüme trend ne girdiğinde çok daha kolay yönetilebilecek, yüksek maliyet kalemlerinden olan e-lojistik süreçler daha kolay kontrol altına alınabilecek, müşteri memnuniyeti artacak ve işletmelerin karlılık oranları yükselecektir.

E-lojistik sistemindeki insan hatalarını minimize etmek için e-ticaret işletmelerinin e-lojistik otomasyon sistemlerine daha fazla yatırım yapmaları ve sistemi yeni yazılımlarla geliştirmeleri e-ticaret firmalarının gelişimine ve sektördeki güven problemine olumlu yönde katkı sağlayacaktır. E-lojistikte otomasyon sistemleri gelecek haftalardaki yazı konularımızdan biri olacaktır.

Ali SAVUT
turkobazaar.com

Kurucu/Ortak
Twitter / Linkedin
SERMAYESİZ Ticaret İçin Tıklayın..

Türkiye Avrupa'ya bir "TIK" kadar yakın..

E-Lojistik Nedir? E-Lojistikçi Kime Denir?

E-ticaret, ticaret hayatının vazgeçilmezleri arasında yer alıyor. Ancak e-ticaret ürünleri Internet üzerinden satmaktan daha fazlasını yönetebilmeyi gerektiriyor.

Bir mıh bir nal kurtarır,
Bir nal bir at kurtarır,
Bir at bir süvari kurtarır,
Bir süvari savaşı kaybetmeye engel olur.
Benjamin Franklin, 1790

E-Ticaret’ te başarılı olmak istiyorsanız “bir mıh” ı doğru zamanda, doğru yere ve yeteri kadar getirecek e-Lojistik sisteminizi kurun ya da yatırım yaparak kurduğunuz sitenizin internet çöplüğüne düşmesine hazırlıklı olun…

Yunanca bir kelimeden türeyen “Logistikos” Lojistik kelimesi mantık ve istatistik kelimelerinin birleşimiyle mantıklı hesap ya da becerikli hesaplama anlamına gelmektedir.

Lojistik Kavramı :

Çeşitli üniversitelerin hazırlamış olduğu sözlük, ansiklopedi ve Türk dil kurumunda Lojistik tanımları şu şekilde verilmiştir.

Oxford Üniversitesinin hazırladığı Oxford Advanced Learner’s Dictionary of English isimli sözlükte “İkmal, dağıtım, personel ve malzemenin değiştirilmesi mesela silahlı kuvvetler” şeklinde tanımlanmaktadır.

Çok yaygın olan Webster sözlüğünde, lojistik için iki tanım bulunmaktadır. Birinci tanım “Askeri bilimin satın alma, tedarik, bakım ve askeri malzeme, tesis ve personel ulaştırması ile ilgili daldır.”
İkinci tanım “Bir operasyonun detaylarının ele alınmasıdır.”

Ana Britanicada yapılan tanım ise ilk iki sözlükten biraz farklıdır. “İş dünyasında malzemelerin ve bazen insanların organize hareketleri, bu terim önceleri askeri bir terimken sonraları aşamalı olarak yayılarak iş dünyasındaki eylemleri de kapsamıştır.”

Cambridge sözlüğünde lojistiğin tanımı ise; “Bir organizasyonun başarılı ve etkili olabilmesi için karmaşık bir eylemin dikkatli organizasyonudur.”

Türk Dil Kurumu tarafından hazırlanan sözlükte lojistik; “Savaşta ya da askeri bir yürüyüşte yol, haberleşme, sağlık, ikmal gibi hizmetleri sağlayan strateji bölümü; lojistik (mantık)” şeklinde tanımlanmıştır. Aynı kurum tarafından yaklaşık on yıl sonra hazırlanan aynı sözlüğün internetteki versiyonunda lojistik; “Geri hizmet; geri hizmetle ilgili” şeklinde ifade edilmiştir.

Lojistik teriminin tanımı için taranan yabancı literatürde birbirinden farklı çok sayıda lojistik tanımına rastlanmaktadır. Bütün bu tanım ve araştırmalardan yola çıkarak ;

E-Lojistik :

Sipariş veren müşterinin istek, beklenti ve ihtiyaçlarını karşılamak üzere sipariş ürünlerinin tedarik edildiği ya da üretildiği noktadan, katma değerli paketleme hizmetlerini yaparak doğru ürünü doğru pakete koyarak nihai tüketicinin vermiş olduğu teslimat adresine söz verilen zamanda eksiksiz teslim eden, müşterinin istek ve beklentileri doğrultusunda cayma ve iade hakkını kullanan tüketicinin geri gönderdiği paketlerin ters lojistik süreçlerini yöneten faaliyetler bütünüdür.

E-Lojistik Prensipleri :

Standartlık : Malzemede, hizmetlerde ve usullerde uluslararası standartlara uyulması halinde ekonomik faydalar sağlanırken zamandan da tasarruf yapılır.
Ekonomik Olma : Kaynaklar ihtiyaçların tamamını karşılamak için yetersiz olduğundan kaynakların tahsis edilmesi ve önceliklerin belirlenmesinde gerek maliyet gerekse zaman açısından fayda sağlar.
Yeterlilik : Fazla stok yerine optimum stok üzerinde durulmalıdır. Sürdürülebilirlik ve karşılanabilirlik esas alınmalıdır.
Elastikiyet : Değişen durumlara ve konseptlere uyum sağlayabilecek bir yapılanma içinde olmalıdır.
Sadelik : Sadeliğin sağlanması neticesinde kaynakların etkin kullanımı sağlanır.
İzlenebilirlik ve Şeffaflık : Tüm operasyonların miktar, durum, zaman ve yer itibariyle en çekici biçimde izlenebilmesi; sorunların önceden veya en erken seviyede çözülmesi adına gereklidir.
Koordinasyon ve İşbirliği : Lojistik faaliyetlerde tüm taraflar işbirliği halinde olmaları halinde etkinlik artar.
Etkinlik : Başta maliyet olmak üzere tüm fonksiyonel operasyonların etkinliğinin sürekli sorgulanması ve süreçteki değer yaratmayan faaliyetlerin elimine edilmesi gerekir.
Güvenilirlik : Sisteme güven duyulmayan ortamlarda fazla emniyet stoku bulundurulması başta olmak üzere birçok gereksiz gayret oluşması önlenemez.
Öncelik : Hangi birimlerin, hangi malların veya hangi hizmetlerin öncelikli olması lojistik kanallarında olası yetersizlikte ara kademelerdeki karar vericilerin zaman kaybetmesine ve hata yapmasına engel olacaktır.
Otorite : Lojistik sistemde yetkiler net bir şekilde belirlenmeli, yetki aşımı veya yetki kullanılması gibi durumların önüne geçilmelidir.

E-Ticaret firmaları E-Lojistik faaliyetlerinin planlanması esnasında bu prensiplerin her birisine uyulduğunu kontrol etmesi satışların artması durumunda yaşanabilecek olası ticari kayıpların önüne geçecektir.

E-Lojistikçi Kimdir ?

Günümüzde yollarda seyahat ederken gördüğümüz kamyonların, tırların, kargo araçlarının üzerinde A.Lojistik, B.Lojistik gibi isimler görülmektedir. Evden eve eşya taşımacılığı yapan birçok işletme kendisini lojistikçi olarak tanımlamaktadır.

Kimler ya da hangi işletmeler lojistikçi olarak tanımlanmalıdır?

-Sadece ulaştırma faaliyetleri icra edenlere nakliyeci,
-Sadece depo ve depolarda elleçleme yaparak katma değerli paketleme hizmetleri verenlere ambarcı,
-Sadece bir yerden bir yere paket götüren firmalara kargocu,
-Sadece satın alma faaliyetleri icra edenlere tedarikçi denilmektedir.

Peki Lojistikçi kimdir ?

Bu faaliyetlerin en az üçünü birden icra eden işletmelere lojistikçi denilmektedir.

E-Lojistikçi :

Ürünleri tedarikçilerden ya da üreticilerden toplayarak depoya getiren, uygun depolama sistemi ve yazılımları kullanılarak ürünleri depo içerisindeki lokasyonlara adresleyen, tamamlanmış sipariş faturalarındaki ürünleri toplayarak katma değerli paketleme hizmetlerini yapan ve paketlenmiş ürünleri nihai tüketiciye ulaştırılması için kargo işletmelerine teslim eden, bütün bu süreçleri en uygun maliyetler ile yöneten firmalara e-lojistikçi denir.

Ayrıca; müşteri istek ve beklentileri doğrultusunda cayma hakkı kullanılan ve iade edilen paketlerin ters lojistik işlemlerini organize eder.

Günümüzde E-Ticaret firmalarının daha fazla gelişmesiyle e-lojistiğin önemi daha iyi anlaşılacak ve e-lojistikte dış kaynak kullanımı artacaktır.

E-Lojistik kavramı ve E-Ticarete etkisi henüz tam olarak anlaşılamadan e-lojistiği de içerisine alan E-Tedarik Zinciri Yönetimi E-Ticaret firmalarının vazgeçilmezi olacaktır.

E-Tedarik Zinciri Yönetimi, ilerleyen haftalarda yazı konularımızın arasında olacaktır.

Yararlanılan Kaynak :Yrd.Doç.Dr.M.Hakan Keskin / Lojistik ve Tedarik Zinciri Yönetimi